Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş

Proje bazlı teşvik tedbirleri ve bazı öneriler

22.12.2017
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

Ekonomi Bakanı Zeybekçi, geçen hafta içinde yaptığı bir açıklama ile proje bazında verilecek yatırım teşviklerinin önemli bir bölümünün belirlendiğini ve her biri Bakanlar Kurulu Kararını gerektirdiğinden, toplamı yaklaşık 70 milyar liraya ulaşan yatırım teşvikinin onay için Hükümete sevk edileceğini belirtmiştir. Açıklamadan anladığımız kadarıyla, teşvik başvuruları tıp, enerji ve petrokimya sektörleri dahil bir çok alanda yapılmıştır. 2018 yılında faaliyete geçecek bu yatırımlarla üretim faaliyetleri desteklenecek, ithalatı ikame edici yatırımlar teşvik edilecek, cari açık dengelenecektir. Ayrıca dış piyasalardan kaynaklanan haksız rekabeti önleyecek daha etkin tedbirler alınacaktır.

Aslında proje bazında yatırım teşviki verilmesi konusu yeni değildir. 2016 yılının Kasım ayında “Yatırımlara Proje Bazlı Devlet Yardımı Verilmesine İlişkin Karar” yayımlanmış ancak tam anlamıyla yürürlüğe sokulamamıştır.

 

Söz konusu Karar’ın amacı ve kapsamı şöyledir.

Ülkemizin mevcut durumda veya gelecekte ortaya çıkabilecek kritik ihtiyaçlarını karşılayacak, arz güvenliğini sağlayacak, dışa bağımlılığım azaltacak, teknolojik dönüşümünü gerçekleştirecek, yenilikçi, Ar-Ge yoğun ve yüksek katma değerli yatırımların proje bazlı olarak desteklenmesine ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir.

Bu amaçlar doğrultusunda hazırlanacak ve uygulanacak projeler sayesinde, ithalata konu maddelerin yurt içinde üretilmesi, hammadde potansiyelimizin değerlendirilmesi, ürünlerimize rekabet gücü kazandırılması da sağlanmış olacaktır

Desteklerin proje bazında verilmesi doğrudur. Genel nitelikte uygulanan teşvikler şimdiye kadar beklenileni vermemiş ve kaynak israfına yol açmıştır. Proje değerlendirmelerinde hangi ölçülerin dikkate alındığını, hangi sektörlere öncelik verildiğini henüz bilmiyoruz. Muhtemelen, gümrük vergisi, istihdam teşvikleri, alım garantisi, dahilde alınan vergilerde muafiyet, arsa tahsisi, personel, enerji, sermaye katkısı gibi teşvikler ve garantiler yatırım hacmine ve ülke ekonomisine yapacağı katkılar oranında verilecektir. Küreselleşme ve büyüyen dağıtım kanalları, daha büyük ölçekli yatırımları gerektirmektedir. Bu itibarla yatırım tutarının asgari seviyesinin doğru tespit edilmesi gereklidir.

Projelerin değerlendirilmesinin Ekonomi Bakanlığı’na bırakılması doğaldır. Ancak bu Bakanlık yanında projenin niteliğine göre ilgili diğer bakanlık ve kuruluşların değerlendirmeye katılması daha doğrudur. Aksi halde kurumlar arasında görüş farklılıkları ortaya çıkabilecek ve projelerin gecikmesine yol açılacaktır.

Sayın Bakan’ın açıklamalarında yer alan İthal konusu malların ülke içinde üretilmesi amacı uygundur. Bu özellikle ara malları ve hammadde ürünleri için geçerlidir. İthalatımızın üçte ikisi bu sektörlerden oluşmaktadır. Ancak, yerli üretimin rekabet edici olması ve arz istikrarını sağlayabilmesi son derece önemlidir.

Yatırım desteklerinde ihracatın arttırılması ve yapısının değiştirilmesine yönelik projeler öncelikli olmalıdır. Cari açığın finansmanında kullanılacak en sağlıklı kaynaklar ihracat, turizm ve doğrudan yabancı yatırımlardır. Proje değerlendirilmeleri sırasında, yatırım ve üretimin dış pazar şansı yanı rekabet gücü dikkate alınmalıdır. Desteklerin verilmesinde bölge şartının aranmaması isabetli olacaktır.

Dış piyasalardan kaynaklanan haksız rekabetin önlenmesi son derecede önemlidir. Her uluslararası toplantıda korumacılığın önlenmesi ve serbest ticaret kurallarının işletilmesi yönünde mutabakat sağlanmasına ve Dünya Ticaret Örgütü’nün çabalarına rağmen korumacılık giderek artmakta ve hemen her ülke haksız rekabete yönelmektedir. Bu itibarla ülkemizin de bu tür haksız rekabetlere karşı önlem alması zaruridir. Bunun için çok güçlü ve uzmanlaşmış kadrolara ihtiyaç vardır.

Projelere bağlı desteklerin yabancılara da açık olması yararlı olacaktır. Bu projelerde, sermaye katkısı, yeni teknolojiler ve geniş pazar olanakları sağlama ve katma değer oranları gibi şartlar da aranmalıdır. Ancak bu alanda en etkili ve gerçekçi teşvik, hem yerli ve hem de yabancılar için uygun yatırım ortamının sağlanabilmesidir. Aksi takdirde, projeler ne kadar etkili ve özenli bir şekilde hazırlanırsa hazırlansın uygulamada başarı şansları çok sınırlı olacaktır.

 

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 0 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Henüz Yorum yapılammış. ilk yorumu yapan siz olun...

Yazarlar
Website Security Test