Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş

Tarımsal sorunlar ve kooperatifçilik

22.12.2017
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

Üretici bir ailenin çocuğu olarak, çocukluğumuz ve ilk gençlik yıllarımız tarım kesiminin içinde geçti. 34 yıl önce kaybettiğimiz ve her daim saygıyla andığımız rahmetli babamız Asım Örs, tam bir üretici önderiydi ve mücadele insanıydı. Bizi de kendisi gibi yetiştirdi. Üretimin önemini ve emeğin değerini, daha küçük yaşlarda hayatın örsünde bize kavrattı…

İlk sigortalılığımı, 18 yaşıma girerken Tekel’in tütün alım kampanyalarında ‘tütün yazıcılığı’ yaparak elde ettim. Sonra, üniversite öğrencisi iken, Tariş’te işçi olarak çalışmaya başladım. Sonraki yıllarda da bu çabalar sürdü gitti; üretici kesimi ile bağımı hiç koparmadım. Otuz yıl önce yayımlanan ilk kitabım da yine tarım ve üretici sorunları üstüneydi (Toprak İnsanları / Mehmet Şakir / Dönemeç Yayınları / 1987). Bir zamanlar, Ege’nin en büyük bölge gazetesinde ‘Toprak ve İnsan’ köşesini yazdım. Hazırladığımız araştırmalarla, yazı dizileriyle; düzenlediğimiz etkinliklerle, üreticinin, tarım kesiminin sorunlarını her daim gündeme taşımaya ve çözümler bulmaya çalıştık…

Bütün bu çalışmalarda yıllarca üreticilerin sorunlarına tanıklık ettik; onların sıkıntılarına, dertlerine ortak olduk. Ama doğrusu, hiç son yıllardaki kadar, bu kesimin mağdur olduğunu görmemiştik. Gerçekten son 15 yılda, tarım kesimi, üreticinin deyimiyle tam olarak dibe vurdu!..

 

Tarımda yaşananlar

 

Bütün bunları bize bir kez daha düşündürüp yazdıran, yalnızca kırsal kesimdeki gözlemlerimiz değil elbet... Ortaya konulan rakamsal veriler de tarım kesiminde yaşananların önemini ve yakıcılığını gözler önüne seriyor.

Geçtiğimiz günlerde konuyla ilgili bir rapor sunan CHP Edirne Milletvekili Okan Gaytancıoğlu, ilginç veriler paylaştı. Buna göre son 15 yıllık dönemde, Türkiye net ihracatçı bir ülke konumundan net ithalatçı bir ülke konumuna getirildi. Çiftçinin borcu 89 kat artarken, devletin çiftçiye olan borcu ise yaklaşık 102 milyar TL’ye ulaştı. Tarım alanları ranta açıldı, Belçika büyüklüğünde bir alan ekilmez hale getirildi. AKP iktidarıyla birlikte Türkiye, buğdaydan, mısıra, soyadan, tütüne, canlı hayvandan kırmızı ete, nohuttan mercimeğe kadar neredeyse her ürünü ithal ediyor ve ciddi bir dövizi başka ülkelerin çiftçilerine ödüyor. Bu süre içinde çiftçi borçları tam 89 kat artarak, 1 milyar TL’den 89 milyar TL’ye yükseldi. 2006’da, çıkartılan Tarım Yasası’na göre çiftçimize her yıl GSMH’nın yüzde 1’i oranında destekleme yapılması gerekirken, 2007’den beri sürekli olarak bu desteğin her yıl yaklaşık yarısı ödendi. Çiftçilerimizin AKP hükümetlerinden yaklaşık 102 milyar TL’lik alacağı bulunuyor. Yine bu dönemde köyden kente göç arttı, çiftçi ihmal edildi ve fakirleştirildi.

Kırsal kalkınmada İzmir modeli

 

Gaytancıoğlu’nun verdiği rakamlardan, tarım sektöründe yaşanan sorunların ulaştığı karamsar boyutu görüp içimiz kararırken; aynı zamanda yakın çevremizde, İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin (İBB) kırsala uyguladığı destekler de o ölçüde yüreğimizi ferahlatıyor.

Kooperatifler eliyle çiftçilerle ortak projeler üretip hayata geçiren İBB, kırsalı çok yönlü destekliyor ve kalkındırıyor. Bu çalışmalar, sosyal demokrat belediyecilik anlayışı için, çok yönlü olarak değerlendirilmesi gereken bir modele dönüşüyor.

Kısaca ‘İzmir Modeli’ olarak adlandırdığımız bu çalışmalar; hem kırsal alanın kalkınmasında, hem de özgün bir yerel kalkınma modeli olarak önemli işlev görüyor.

Kırsalın kalkınmasında örgütlenmenin ne denli önem taşıdığı bir kez daha görülüyor. Üreticilerin kooperatiflerde örgütlenmesi özendiriliyor. Tire Süt, Bayındır ve Bademler Çiçekçilik, Ödemiş Bademli Fidancılık Kooperatifleri, öncü ve başarılı kooperatifler olarak öne çıkıyorlar. Şimdi de Tire Dağ Köyleri Ürünleri Kalkınma Kooperatifi kuruluyor.

 

Kooperatifçiliği yeniden keşfediyoruz

 

Dünya Kooperatifçilik Günü’nü kutladığımız bugünlerde; eski bir kooperatif aksiyoneri olarak, doğrusu bu güzel örneklerle göneniyoruz ve kooperatifçiliğin geleceği adına umutlanıyoruz. Geçmişteki Tariş yıllarımızda, tarım kooperatifçiliği adına duyduğumuz heyecanı anımsıyoruz.

Bundan 22 yıl önce, 1995’in Dünya Kooperatifçilik Günü’nde, kooperatifçiliğin beşiği sayılan, ‘Rochdale Haksever Öncüleri’nin diyarı, İngiltere’nin Manchester kentinde katıldığımız Uluslararası Kooperatifler Birliği’nin (ICA) 100’üncü Yıl Kongresi’nde yaşadığımız coşkuyu, heyecanı ve güzellikleri, yüreğimizin derinliklerinde yeniden duyumsuyoruz.

Böylesi duygu ve düşüncelerle, Dünya Kooperatifçilik Günü’nü kutluyor ve tüm kooperatif dostlarını selamlıyoruz.

 

 

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 0 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Henüz Yorum yapılammış. ilk yorumu yapan siz olun...

Yazarlar
Website Security Test