Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş

İç ve dış konjonktürle ilgili bir değerlendirme

20.4.2018
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

Hem iç hem dış piyasalarda çok yoğun bir dönem yaşıyoruz. Gelişmelerin ortak yanları ise belirsizlik yaratmaları ve gelişme yolundaki ülkeleri ve bu arada Türkiye’yi daha fazla etkilemeleridir.

Şimdi gündemdeki konulara ana hatları ile bakabiliriz. Önce içeriden başlayalım

Enflasyon ana sorunların başında gelmektedir. Kurların artışı, ithalatı daha pahalı getirmektedir. Artan iç talep ve ihracat ithalata bağımlıdır. Özellikle geçen yıl gerçekleştirilen % 7,4 lük ekonomik büyümenin biraz daha az hızla da olsa, bu yıl da sürdürüleceğinin açıklanması tüketimi ve ithalatı arttırıcı bir durumdur.

Petrol fiyatları hızla artmaktadır. Son bir ayda Suriye olayları, ticaret savaşları ve soğuk savaş dönemine dönüş sinyalleri brent petrol fiyatlarının 72 dolar/varil’e kadar çıkmasına neden olmuştur. Ayını dönemde TL’nin dolara karşı değer kaybı % 8 civarındadır. Bu gelişme, içeride akaryakıt fiyatlarına yansıtılmıştır. Akaryakıt fiyatları, birçok sektörde maliyet artışına yol açmıştır. Uzmanlara göre, petrol fiyatlarında 10 dolarlık artış yıllık cari açığımızı 4-4,5 milyar dolar arttırmaktadır. Bu durum da, esasen kapatmakta zorluk çektiğimiz cari açığın finansmanını zora sokmaktadır. Aynı durum, ithal ettiğimiz doğal gaz için de geçerlidir. Bütün bu gelişmeler enflasyonu yukarı doğru etkilemiştir.

Merkez Bankası’nın kur artışlarını frenlemede ve enflasyonu aşağıya çekmekte kullanabileceği çeşitli araçlar vardır ama bu araçları kullanıp, kullanmayacağı konusunda endişeler mevcuttur. Türkiye halen faizlerin enflasyonun sebebi mi, sonucu mu olduğunu tartışmaya devam etmektedir. Para Kurulu’nun 25 Nisanda yapacağı toplantıda alacağı karar merakla beklenmektedir. Merkez Bankası’nın döviz piyasasına döviz satışı ile müdahale etme şansı da fazla değildir. Basında yer alan haberlere göre Banka’nın brüt rezervleri 83 milyar dolar ve net rezervi 30 milyar doların biraz üzerindedir. Kaldı ki, Merkez Bankası’nın bu tür müdahaleleri geçmişte de görülmüş ancak olumlu sonuç vermemiştir.

Döviz borçlusu özel sektör kur artışlarından en fazla etkilenen sektörlerden biridir. Parite farkı bu şirketlerin ödeme planlarını bozmakta ve maliyetlerini arttırmaktadır. Bazı büyük şirketlerin yapılandırma isteğinde bulunmaları bu nedenlere dayandırılmaktadır. BDDK, finans sektörünün bu tür yapılandırmaları karşılayacak kadar güçlü olduğunu açıklamıştır ama piyasanın endişeleri sürmektedir.

Geçen hafta açıklanan proje bazında süper teşvikler paketi, yatırımların arttırılması açısından yararlıdır. Ancak önemli olan uygulamadır. Teşviklerin toplam değeri 30-35 milyar dolardır. Tasarruf hacmimizin çok yüksek olmadığı düşünüldüğünde, dış kaynağa olan ihtiyacımız açıktır. Bu kaynağın sağlanabilmesi, yapısal reformların yapılmasına, güvenli ve karlı bir yatırım ortamının sağlanmasına, jeopolitik risklerin ortadan kaldırılmasına bağlı olacaktır. Aynı durum, giderek azalan doğrudan yabancı yatırımlar için de geçerlidir. Siyasi ve ekonomik istikrar dış finans kaynaklarının en çok üzerinde durdukları hususlardır. Bu itibarla gerginliklerin sona ermesi son derece önemlidir.

ABD ile Çin arasında başlayan ticaret savaşı biraz yavaşlamış gibidir. Ancak ABD Başkanı’nın, serbest piyasa mekanizması yerine daha korumacı bir politika benimseyen bir tutuma sahip olması dünya ticareti açısından kaygı yaratmaya devam etmektedir.

ABD’nin İngiltere ve Fransa ile birlikte Suriye’ye yaptığı askeri müdahalenin tekrarlanma ve Rusya’nın bu müdahaleye karşılık verme olasılıkları piyasaların yakından izlediği bir diğer konudur.

Kırım’ın işgalinden sonra başlayan, Ukrayna olayları ile devam eden Batı’nın Rusya’ya yönelik ambargosu eski bir Rus ajanının zehirlenmesi olayından sonra daha da genişletilmiş, bu durum Rus ekonomisini etkilemiş, ruble hızla değer kaybetmiştir. Rublenin aşırı değer kaybı, sayıları gittikçe artan Rus turistlerin ülkemize gelişlerini kısıtlayabilecek ve ihracatımızı olumsuz yönde etkileyebilecek gelişmelerdir.

Ekonomileri etkileyen iç ve dış gelişmeler her zaman olmuştur ama bu kadar yoğunluk az rastlananlardan biridir.

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 0 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Henüz Yorum yapılammış. ilk yorumu yapan siz olun...

Website Security Test