Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş
Ana Sayfa / 

Artık 2019 ve sonrasına bakmalıyız

15.3.2019
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

Bir ülkenin ekonomik büyüme hızı son derece önemli bir veridir. Çünkü ülkenin refahı, gelişmişliği, istihdam hacmi, ekonomik açıdan dışa bağımlılığı bu verinin büyüklüğüne bağlıdır. Aksi işsizlik, refahın gerilemesi, tüketimin azalması, kişi başına gelirin gerilemesi, gelir dağılımında dengesizlik, piyasalarda durgunluktur.

Geçen hafta açıklanan 2018 yılına ait büyüme verileri ülke ekonomisinin giderek küçülme eğilimi içine girdiğini göstermektedir. Nitekim geçen yılın ilk çeyreğinde %7,4 ikinci çeyreğinde % 5,2,üçüncü çeyreğinde % 1,6 oranında büyüyen ekonomi son çeyrekte % 3 lük bir küçülme göstermiş, 2018 yılı büyümesi ise % 2,6 düzeyinde kalmıştır. Oysa ülkemiz, 2010 yılında %8,5, 2011’de % 11,1, 2012 yılında % 4,8, 2013’te % 8,5,  2014’te % 5,2,  2015’te % 6,1, 2016’da % 3,2, 2017 yılında % 7,4 oranında bir büyümeyi gerçekleştirmiştir. Türkiye en son 2009 yılında, küresel krizin etkisiyle % 4,7 oranında daralmıştır. 

Ekonominin küçülmesinin en önemli sonuçlarından biri işsizliğin artışıdır. Nitekim TÜİK’in Kasım ayı için açıkladığı işsizlik oranı % 12,3 tür ve ekonomideki daralmanın bu oranı daha da yükseltme ihtimali vardır.

Hane halkının tüketim harcamaları düşmüş yani iç talep azalmış, yatırımlar gerilemiştir. Büyüme hızının daha da gerilemesini ihracat ve turizm önlemiştir. Ancak özellikle ihracatın mevcut katma değer düşüklüğü nedeniyle hızlı bir gelişme göstermesi zordur.

Ekonomik büyümenin yavaşlaması veya negatif düzeye inmesinin bir başka sonucu cari işlemler açığının azalması ve kontrol edilebilir hale gelmesidir. Nitekim, arka arkaya dört ay boyunca fazla veren cari işlemler dengesi Ocak ayında 813 milyon dolar açık vermiş ve on iki aylık cari işlemler açığı 21.592 milyon dolara inmiştir. Uzmanlar, cari açığın önümüzdeki aylarda daha da gerileyebileceğini öne sürmektedir. Ancak önemli olan cari açığın üretim ve ihracata dayalı bir yapıyla küçültülmesidir. Şimdiki sonuçlar ithalatın sürekli olarak gerilemesinden kaynaklanmaktadır. Oysa ithalat hem üretimin ve hem de ihracatın girdisidir. Aynı şey tüketim harcamaları için de söylenebilir.

Artık önemli olan 2019 yılı ve sonrasında ekonominin alacağı şekildir. Genel kanı ekonomik daralmanın daha bir süre devam edeceği şeklindedir. Derecelendirme Kuruluşlarından Moody’s de Türk ekonomisinin bu yıl %  2 civarında daralacağını açıklamıştır. Ancak hızla gelişen şartlarda sağlılık tahmin yapmak kolay değildir. Hemen her fırsatta söylediğimiz gibi ABD-Çin arasında başlayan ticaret savaşlarının sonuçları kestirilememektedir. Küresel ticaretten korumacılık düzenine bir kayış vardır. Ekonomik durgunluk dünya genelinde yaygın hale gelmektedir. 2008 krizinden sonra artık büyümeye başlayacağı tahmin edilen Avrupa ekonomisi bunu başaramamıştır ve bu yüzden faizleri düşük tutmaya devam etmektedir. Avrupa’da büyüme negatif haldedir. İhracatımızın yarısının Avrupa bölgesine yapıldığı göz önünde tutulursa bu durumun ihracatımıza olumsuz şekilde yansıyacağı açıktır. Elbette gelişmenin pozitif yanı da vardır. Faizlerin artmaması veya gevşemesi sermaye piyasalarından borçlanmayı kolaylaştıracak ve bu da büyümeye olumlu bir katkıda bulunacaktır. Doların değer kazanmasını istemeyen ABD’de FED faiz artırımına gönüllü değildir. ABD, mal dış ticaretinde büyük açıklar vermekte ve bunun kapanması için ilgili ülkelere baskı yapmaktadır

Kuşkusuz küresel piyasalarda her şeyin kısa bir zamanda büyük değişiklikler göstermesi mümkündür. Bu değişiklikleri etkileme gücümüz oldukça sınırlıdır. Bu itibarla, gelişmeleri dikkatle takip etmemiz gereklidir ama yeterli değildir. Yerli ve yabancı yatırımcılar için uygun yatırım ortamını hazırlamakta geç bile kalınmıştır. Üretim ve ihracata dayalı sektörlere öncelik vermek esastır. Bütün kaynaklar bu alana yönlendirilmelidir. Aksi halde önümüzdeki dönemde de aynı sorunları tartışmaya devam etmemiz ihtimali büyüktür.

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 0 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Henüz Yorum yapılammış. ilk yorumu yapan siz olun...

Yazarlar
Website Security Test