Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş

Fay çatlağı

31.1.2020
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

En büyükleri Elazığ ve Malatya illerimize yakın olmak üzere bir süredir ciddi depremleri yaşıyor Türkiye. Manisa ve Muğla illerindeki depremlerle Ege Bölgesi de bu sarsıntılardan nasibini aldı. Halkın haklı sayılabilecek kaygıları ve korkularını sömüren bazı basın yayın kuruluşları yine kafa karıştıran isimleri ortalığa sürmeye başladı. Her zamanki “İstanbul’da ne zaman, hangi büyüklükte deprem olacağı” spekülasyonlarının yanı sıra, “hangi fay ne kadar büyüklükte deprem yaratır”, “hangi fay ne zaman harekete geçer”, “hangi ilimizde kaç fay var” soruları ekranları, gazete sayfalarını kapladı. Okuyucu ya da izleyiciyi deyim yerinde ise, “fay manyağı” yaptılar.

Uzmanlığı kendilerinden “menkul” bazı profesörlerin ileri sürdükleri savlardan insanlar serseme döndü. Örneğin, kafasında koca şapkası ile “medyatik” Şener Üşümezsoy, papyonu ile Övgün Ahmet Ercan gibi “medya”nın nedense çok itibar ettiği isimlerin bilim çevrelerinde itibarı yok oysa. Deprem konusunda derinlemesine bilimsel araştırmaları bulunmuyor, bulunsa bile bilimsel nitelikte olmadıklarından bu çalışmalara yapılan atıflar sıfıra yakın.

Resmi harita

Ülkemizdeki faylar hakkında ayrıntılı bilgiler, AFAD (Afet ve Acil Durum) Deprem Dairesi Başkanlığının yayınladığı “Türkiye Deprem Bölgeleri Haritası”nda var. Bir yapının hesabını yapacak olan inşaat mühendisi, o yapının Türkiye deprem haritasındaki koordinatlarını girip depremlerde yapıyı etkileyebilecek en büyük yer ivmesi değerini saptayabiliyor.

Bunu yaparken, elbette zemin durumu, arazi eğimi gibi özellikleri ortaya çıkaran “jeolojik rapora” gereksinim duyulacaktır ki, İzmir’de İnşaat Mühendisleri Odası (İMO), 1999 Marmara Depreminden 5-10 yıl öncesinden 5 kattan yüksek binalar için “Jeoloji Mühendisleri Odası” onaylı zemin raporlarını zorunlu kılmıştır. Bu nedenle İzmir’de, İMO onaylı projeler ile geçerli yönetmeliklere uygun olarak yapılmış binalar konusunda karamsar olmadığımı belirtmek isterim.

Son Elazığ-Sivrice depremi incelendiğinde, yer hareketinin açığa çıkardığı enerjinin bir ifadesi olan 6.8 büyüklüğüne değil de, söz konusu deprem haritasındaki “yer ivmesi” değerlerine bakılırsa, Elazığ ve Malatya merkezlerindeki yapıların, hesapta alınan değerin 2.5 kat altında bir itkiye maruz kaldığı görülür. Ayrıca depremin süresi de 20 saniye gibi nispeten kısa bir süredir. Bu depremde fazla hasar olmamasının püf noktası da burada yatıyor. Dolayısıyla,“Elazığ’da pek bir şey olmadı”,“can kaybı da az” diyerek geçiştirmemeliyiz yapılması gerekenleri…

Son depremler ve yapılması gereken düzenlemeler ile ilgili olarak 26 Ocak tarihinde Habertürk televizyonunda yayınlanan ‘Deprem Özel Yayını’nı internetten bulup izlemenizi öneririm. Üç saat gibi uzun bir süre tutuyor ama sağlam bilgiler veriyor Kandilli Rasathanesi müdürlerinden Türkiye Deprem Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Mustafa Erdik, Yeni Deprem Yönetmeliğini hazırlayan kurulun başındaki isim olan Prof. Dr. Nuray Aydınoğlu ve Kocaeli Üniversitesi Jeofizik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şerif Barış.

Envanter çıkarılmalı

İzmir’e gelince, bu kentte Boğaziçi Üniversitesi ve İMO İzmir Şubesi önderliğinde Büyükşehir Belediyesi, dünyada ilk kez olmak üzere 5 kentle birlikte RADIUS projesinin uygulamasına katıldı ve başarıyla sonuçlandırdı 1996-1999 yılları arasında… Yani büyük Marmara depreminden önce, İzmir’de bir ‘deprem senaryosu’ hazırlandığını akıldan çıkarmayalım.

RADIUS çalışması, yeni gelişmeleri de dikkate alarak yenilenmelidir elbette. Bugünlerde bazılarının bu çalışmayı küçümsediğini görüyorum ki böyle bir yaklaşım geçmişte yapılanlara büyük bir haksızlık olur. IZSU, TEDAŞ, PTT, okullar gibi Valilik ve Belediyeye bağlı birçok bina ve tesisin RADIUS acil eylem planı doğrultusunda depreme karşı güçlendirildiğini biliyoruz.

Büyükşehir Belediyesinin İMO ve 9 Eylül Üniversitesi ile birlikte 2012 yılında Seferhisar ve Balçova ilçelerinde yürüttüğü ‘envanter çalışması’ yine Türkiye çapında bir ilkti. Bu çalışmada 2 ilçede var olan yaklaşık 10 bin bina, projelerine kadar tarandı. Zemin durumuna göre olasılık hesabıyla çökmeye en yatkın binalar saptandı ki bu da toplamın yüzde 10’u kadar çıktı. Şimdi yapılacak iş, birinci öncelikli olarak saptanan bu binaların daha ayrıntılı incelenmesi, buna göre gerekirse güçlendirilmesi ya da yenilenmesidir.

İMO İzmir Şubesi yönetiminden Nurgül Atabay bu konuya dikkat çekiyor: “Ulusal deprem strateji planı 2012 yılında açıklandı. O plana göre 2017’ye kadar ülkemizde bütün envanter çalışmalarının yapılması gerekiyordu. Bu konuda da görev belediyelere verilmişti. İzmir'de bu çalışma 2012'de sadece Balçova ve Seferihisar'da yapıldı ve o haliyle kaldı. Bunun devam edeceği konuşulmuştu ama nedense devam edilemedi. İzmir'de riskli yapılara nasıl ve ne şekilde müdahale edileceğine ancak bu envanter çalışması yapıldıktan sonra karar verilebilir. Bu yapılmadığı için şu an söylediğimiz şeyler hep afaki.”

Şimdi top Başkan Tunç Soyer’de. Başkanımızdan bu yöndeki girişimleri bekliyoruz.

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 1 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Raşit Yılmaz(inşaat mühendisi)

03.02.2020 - 16:52
Sevgili Muzaffer Tunçağ Kardeşim, Bu dayanaklı uyarıların ve açıklamaların için takdirlerimi sunar,teşekkürü borç bilirim. Evet top Tunç Soyer kardeşimizde.Hatta bizim gibi inşaat mühendisi Mehmet Sepil kardeşimizde. Halkımızı korkutmak yerine,yerinde bilgiler ile aydınlatmamız gerekiyor.saygılar,
Diğer Yazarlar

Günlük Burç Yorumları Aşk 29 Mayıs 2020 Cuma. Astroloji tüm burçlar ve yükselenleri.

Türkiye'de nereye meteor düştü? Meteor düşmesi nedir? Düşen meteor görüntüleri haberimizde. Türkiye'de birçok noktadan görülen meteor düşmesi haberi sosyal medyada hız...

Günlük Burç Yorumları Aşk 28 Mayıs 2020 Perşembe. Astroloji tüm burçlar ve yükselenleri.

AK Parti Rize İl Başkanı İshak Alim, bölgenin yerel televizyonu Çay TV'de gündeme ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Yayına bağlanan Rize Valisi Kemal Çeber ise Alim'...

Günlük Burç Yorumları Aşk 27 Mayıs 2020 Çarşamba. Astroloji tüm burçlar ve yükselenleri.

İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, Twitter hesabından yapılan paylaşımla iktidarın gündemine oturdu. Soyer'in hesabından atılan tweet ve sonrasında yaşananl...

Günlük Burç Yorumları Aşk 26 Mayıs 2020 Salı. Astroloji tüm burçlar ve yükselenleri.

Yazarlar
Website Security Test